Theory SAT Pencil
Lý thuyết cốt lõi
Dữ liệu một biến
Mục tiêu
Đọc tables/histograms/dot plots/box plots.
Chọn measures of center/spread.
Hiểu outliers và transformations.
Center
Mean = sum / count.
Median = middle value sau khi sort.
Spread
Range = max − min.
IQR = .
Standard deviation đo độ phân tán quanh mean.
Outliers
Outlier thường ảnh hưởng mean mạnh hơn median; median và IQR resistant hơn.
Quy trình SAT
Xác định representation.
Đọc center/spread.
So cùng metric giữa groups.
Dự đoán tác động outlier.
Nhớ cộng cùng constant vào mọi value làm center tăng nhưng spread không đổi.
Ví dụ
2,3,3,4,20 có mean 6.4 nhưng median 3.
Nếu mọi value +5, mean/median +5 nhưng range và SD không đổi.
Bẫy thường gặp
Đọc histogram như raw points.
Nhầm range với IQR.
Cho rằng outlier luôn đổi median mạnh.
So mean group A với median group B.
Takeaway
Center nói dữ liệu ở đâu; spread nói dữ liệu phân tán thế nào.